Δευτέρα, 2 Απριλίου 2018

Πόσο χρήσιμα είναι τα συμπληρώματα διατροφής;



Τι είναι τα συμπληρώματα διατροφής; 

Σαν συμπληρώματα διατροφής ορίζονται οι συμπυκνωμένες πηγές θρεπτικών συστατικών ή άλλων ουσιών που χρησιμοποιούνται για τη συμπλήρωση της συνήθους δίαιτας και συνήθως περιέχουν αμινοξέα, πρωτεΐνες, βιταμίνες, μέταλλα, ιχνοστοιχεία και υδατάνθρακες. Όλες οι ηλικιακές ομάδες, παιδιά και ενήλικες, μπορούν να λαμβάνουν συμπληρώματα διατροφής.

Αν και τα συμπληρώματα διατροφής ενισχύουν τον οργανισμό συγκεκριμένων ομάδων του πληθυσμού όπως είναι οι καρδιοπαθείς, έγκυοι, οι χορτοφάγοι, οι καπνιστές, οι αθλούμενοι, οι χρόνιοι ασθενούντες, κ.α. εντούτοις καλό να γνωρίζουμε ότι δεν είναι απολύτως ακίνδυνα.

Σημειωτέον ότι τα συγκεκριμένα προϊόντα δεν υπόκεινται στο ίδιο αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο όπως τα φάρμακα. Είναι ενδεικτικό ότι δεν είναι υποχρεωτικό από την ελληνική νομοθεσία να αναγράφονται οι παρενέργειές τους, ενώ δεν απαιτείται να λαμβάνουν έγκριση (πιστοποίηση) από τον Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων (ΕΟΦ) παρά μονάχα να αναγράφεται ένας κωδικός γνωστοποίησης τους. Για αυτό το λόγο είναι απαραίτητο να αναζητείται πιστοποίηση σε άλλες χώρες από έγκυρους οργανισμούς πιστοποίησης , πχ. Η.Π.Α., Μ. Βρετανία, Γερμανία, κ.α.

Επιπλέον, η διάθεσή τους είναι ελεύθερη, καθώς μπορεί να γίνεται από τα φαρμακεία και τα καταστήματα που προμηθεύουν προϊόντα υγιεινής διατροφής κατά την κείμενη νομοθεσία, αλλά παράλληλα διακινούνται και μέσω Διαδικτύου ή ακόμη και μέσω τηλεφωνικών παραγγελιών.

Στο πλαίσιο αυτό, η λήψη τους ενδείκνυται σε εγκύους, λόγω των υψηλών διατροφικών τους αναγκών, σε χορτοφάγους, οι οποίοι συνήθως έχουν έλλειψη των συστατικών που βρίσκονται στο κρέας και στα γαλακτοκομικά, σε ασθενείς που πάσχουν από οστεοπόρωση και σε καπνιστές.

Οι καρδιαγγειακοί ασθενείς ή όσοι έχουν δυσλιπιδαιμία βελτιώνουν το προφίλ των παραγόντων κινδύνου με τη λήψη ωμέγα 3 λιπαρών οξέων. 

Σημαντικά οφέλη έχουν και οι ασθενείς με σιδηροπενική αναιμία, οι οποίοι πρέπει να ενισχύσουν τον οργανισμό τους με σίδηρο. Στην περίπτωση αυτή, η λήψη του σιδήρου συνιστάται να συνοδεύεται από λήψη και βιταμίνης C για αύξηση της απορρόφησής του. 

Επίσης είναι απαραίτητα στα άτομα με δυσανεξία στη λακτόζη, δεδομένου ότι στερούνται την πρόσληψη βιταμινών, πρωτεϊνών και υδατανθράκων που περιέχονται φυσιολογικά στα πλήρη γαλακτομικά προϊόντα.

Σημαντική ευεργετική δράση έχουν σε άτομα που αθλούνται εντατικά, καθώς εμφανίζουν μεγαλύτερες ανάγκες σε μέταλλα, αμινοξέα, πρωτεΐνες και βιταμίνες.

Επισημαίνεται όμως ότι η λήψη των συμπληρωμάτων διατροφής πρέπει να γίνεται μόνο έπειτα από ιατρική υπόδειξη και ίσως για ορισμένη χρονική περίοδο. Είναι γνωστό ότι η πρόσληψη συμπληρωμάτων διατροφής για μεγάλο χρονικό διάστημα, σε μεγαλύτερη δοσολογία από τη συνιστώμενη ή με συνδυασμό πολλών συστατικών χωρίς ιατρική επίβλεψη, μπορεί να προκαλέσει δυσμενείς επιπτώσεις στην υγεία. 

Επίσης επισημαίνεται ότι πολλά σκευάσματα αναφέρουν παραπλανητικά στοιχεία στη σύνθεσή τους, τα οποία αφορούν είτε έλλειψη κάποιου αναγραφόμενου συστατικού είτε απόκρυψή του.

Με βάση τα ήδη αναφερθέντα είναι συνετό να αναζητούνται πιστοποιημένα συμπληρώματα διατροφής αφού προηγηθεί ενημέρωση από γνώστες του πεδίου αυτού σε εξειδικευμένους χώρους (π.χ. Doctor's Green Spot)

Τι πρέπει να προσέχουν ιδιαίτερα οι αθλητές / αθλούμενοι;

- Να ακολουθούν μία ισορροπημένη διατροφή σε καθημερινή βάση, η οποία να περιλαμβάνει τροφές με όλα τα απαραίτητα συστατικά για την ομαλή λειτουργία του οργανισμού. Σύμφωνα με έρευνες, 8 στους 10 αθλητές υψηλού επιπέδου δεν τρέφονται σωστά.
- Να καταναλώνουν πολλά υγρά, καθώς έχει καταγραφεί αρκετές φορές ότι ακόμα και ήπια αφυδάτωση μπορεί να επηρεάσει αρνητικά τις επιδόσεις των αθλητών.
- Να είναι καχύποπτοι και να εμπιστεύονται κυρίως πιστοποιημένα προϊόντα γνωστών εταιρειών. Η πιστοποίηση δεν υφίσταται από ΕΟΦ και συνεπώς είναι καλό να αναζητείται πιστοποίηση σε άλλες χώρες, πχ. Η.Π.Α., Μ. Βρετανία, Γερμανία, κ.α.
- Ο όρος «φυσικό/ φυτικό» δεν σημαίνει και «ασφαλές».
- Να χρησιμοποιούν συμπληρώματα διατροφής μόνο με βάση την ιατρική ένδειξη και οδηγία.
- Ο αθλητής είναι προσωπικά υπεύθυνος για τα φάρμακα και τα συμπληρώματα που λαμβάνει, καθώς πολλά αποκαλούμενα «συμπληρώματα διατροφής μπορεί να οδηγήσουν σε θετικό αποτέλεσμα κατά τον έλεγχο ντόπινγκ. Η άγνοια δεν συγχωρείται και δεν δικαιολογείται από καμία ελεγκτική αρχή.
- Σε περιπτώσεις τραυματισμού, να παρέχονται ταυτόχρονα με την κατάλληλη ιατρική βοήθεια και φυσικοθεραπεία για την αποκατάσταση του αθλητή και την άμεση επιστροφή του στις αθλητικές δραστηριότητες.

Πηγές: Δ. Ψυρρόπουλος, nea.gr