Δευτέρα, 11 Σεπτεμβρίου 2017

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ: Tι είναι η εργομετρία και γιατί είναι απαραίτητη στην ασφαλή άθληση




Η εργοσπιρομετρία ή πιο σωστά καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κόπωσης (ΚΑΔΚ) ή απλά εργομετρία στην καθημερινότητα μας είναι μία πολύ χρήσιμη και απλή διαδικαστικά εξέταση.

ΕΡΓΟΜΕΤΡΙΚΕΣ ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ

Η εργοσπιρομετρία ή πιο σωστά καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κόπωσης (ΚΑΔΚ) ή απλά εργομετρία στην καθημερινότητα μας είναι μία πολύ χρήσιμη και απλή διαδικαστικά εξέταση.

Με αυτήν παίρνουμε πληροφορίες όχι μόνο για τη λειτουργία της καρδιάς, των πνευμόνων, του μυικού συστήματος αλλά για το σύνολο του οργανισμού, τόσο κατά την ηρεμία αλλά κυρίως κατά την άσκηση.

Στην ιατρική κλινική πράξη χρησιμοποιείται στη διάγνωση, στην εκτίμηση της βαρύτητας και της πρόγνωσης διαφόρων νοσημάτων, καθώς και στην αξιολόγηση της θεραπείας.

Χρησιμοποιείται επίσης στη μέτρηση του βασικού μεταβολισμού (τόσο κατά την ηρεμία αλλά και κατά την άσκηση) αλλά και σε όλα τα σοβαρά επαγγελματικά αθλητικά κέντρα για την εκτίμηση της φυσικής κατάστασης των αθλητών αλλά και των αθλούμενων (σε παιδιά και κυρίως σε έφηβους και ενήλικες).

Πώς διενεργείται η βασική εργοσπιρομετρία;

Η δοκιμασία διενεργείται είτε σε εργομετρικό ποδήλατο (κυκλοεργόμετρο) είτε σε κυλιόμενο τάπητα και καταγράφονται μετρήσεις από το καρδιαγγειακό, το αναπνευστικό, το κυκλοφορικό και το μυοσκελετικό σύστημα.

Ποιές παράμετροι καταγράφονται κατά τη βασική καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κοπώσεως;

Αέρια αίματος και γαλακτικό οξύ
Αρτηριακή πίεση
Ηλεκτροκαρδιογράφημα ηρεμίας
Ηλεκτροκαρδιογράφημα κοπώσεως
Καρδιακή συχνότητα
Μεταβολικές παράμετροι όπως κατανάλωση οξυγόνου (VO2) και αποβολή διοξειδίου του άνθρακος (VCO2), αναερόβιο ουδό (AT) και ο κατά λεπτό εκπνεόμενος όγκος αέρα (VE)
Οξυμετρία (οξυγόνο αίματος)



Ποιοί έχουν ιατρική ένδειξη να υποβληθούν σε καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κοπώσεως;

Η εργοσπιρομετρία, σε σύνθετες ή σοβαρές νόσους, μπορεί να υποδείξει τόσο το πάσχον σύστημα (π.χ. καρδιά ή πνεύμονες) αλλά και να εκτιμήσει (ποσοτικοποιήσει) το βαθμό και τη σοβαρότητα που αυτό πάσχει.

Ιατρική ένδειξη για να υποβληθούν σε καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κοπώσεως έχουν όσοι παρουσιάζουν:

-Δύσπνοια προσπαθείας αγνώστου αιτιολογίας
-Ελάττωση της ικανότητας για άσκηση
-Νοσήματα του αναπνευστικού συστήματος:
  • Χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια
  • Εκτεταμένες βρογχιεκτασίες
  • Κυστική ίνωση
  • Άσθμα στην άσκηση
  • Πνευμονική υπέρταση
  • Πνευμονική ίνωση

-Νοσήματα του καρδιαγγειακού συστήματος:
  • Στεφανιαία νόσος
  • Καρδιακή ανεπάρκεια

-Προεγχειρητική εκτίμηση κινδύνου:
  • Καρκίνος του πνεύμονα
  • Μεταμόσχευση καρδιάς ή πνευμόνων

-Προγράμματα αποκατάστασης
  • Εκτίμηση της αναπηρίας


Ποιοί άλλοι πρέπει να υποβληθούν στη βασική καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κοπώσεως;

Εκτός από τις ιατρικές ενδείξεις, όπως αναφέρθηκαν προηγουμένως σε εργοσπιρομετρία μπορεί να υποβληθούν και άλλες ομάδες του πληθυσμού (παδιά, έφηβοι και ενήλικες) για εκτίμηση του βαθμού λειτουργίας διαφόρων παραμέτρων του οργανισμού.


Αθλητές και αθλούμενοι

Έλεγχος της φυσικής κατάστασης
Πιστοποίηση της ασφαλούς άθλησης / άσκησης
Έλεγχος της αποτελεσματικότητας της προπόνησης σε διαδοχικές μετρήσεις
Καθορισμός του είδους της άσκησης (αερόβια, αναερόβια)
Καθορισμός του προπονητικού προγράμματος και της βέλτιστης έντασης της άσκησης
Μέτρηση βασικού μεταβολικού ρυθμού (Resting Metabolic Rate kcal/h) για σχεδιασμό της διατροφής
Εντοπισμός των πηγών ενέργειας που χρησιμοποιεί ο οργανισμός στα διάφορα επίπεδα έντασης της άσκησης (π.χ. υδατάνθρακες, πρωτείνες κ.α.)



Δεν χρειάζονται άλλες εργομετρικές δοκιμασίες οι αθλητές; 

Οι αθλητές και οι ερασιτεχνικά αθλούμενοι και πάντα σχετικά με το άθλημα ή τα αθλήματα που ασχολούνται πρέπει να υπόκεινται και σε άλλες δοκιμασίες που εκτιμούν την απόδοση και αντοχή των ομάδων μυών που χρησιμοπούν περισσότερο (π.χ. οι ποδηλάτες, οι κωπηλάτες, οι δρομείς μεγάλων αποστάσεων, οι αρσιβαρίστες, οι κολυμβητές, κ.α.).

Οι δοκιμασίες αυτές γίνονται σε αθλητιατρικούς  χώρους.

Η απαραίτητη προυπόθεση όμως είναι να έχει προηγηθεί ο πλήρης βασικός καρδιολογικός και εργοσπιρομετρικός έλεγχος.  

Απαραίτητη επισήμανση: οι δοκιμασίες αυτές πρέπει να γίνονται σε διαφορετικές συνεδρίες και ποτέ την ίδια ημέρα.

Παχύσαρκοι

Μέτρηση βασικού μεταβολικού ρυθμού (Resting Metabolic Rate, kcal/h) για σχεδιασμό διαιτολογικού προγράμματος
Έλεγχος της φυσικής κατάστασης
Καθορισμός προγράμματος άσκησης
Έλεγχος του καρδιαγγειακού και του αναπνευστικού συστήματος

Είναι επικίνδυνη εξέταση;

Η εξέταση είναι ασφαλής με σπάνια ανεπιθύμητα συμβάντα τα οποία συμβαίνουν σε ποσοστά ίδια με αυτά της καρδιολογικής δοκιμασίας κόπωσης (κοινώς test κοπώσεως).

Ποιός αξιολογεί τα αποτελέσματα της εργοσπιρομετρίας;

Καθώς η καρδιοαναπνευστική δοκιμασία κοπώσεως είναι μία σύνθετη εξέταση που αξιολογεί παραμέτρους από πολλά συστήματα του σώματος, για την αξιολόγηση των αποτελεσμάτων χρειάζεται η αντίστοιχη ομάδα.

Ο καρδιολόγος, ο πνευμονιολόγος, ο παθολόγος και ο χειρουργός είναι οι κύριες ιατρικές ειδικότητες που εμπλέκονται στην αξιολόγηση των αποτελεσμάτων ανάλογα με την ένδειξη.

Επίσης ο γυμναστής, ο εργοφυσιολόγος, ο διαιτολόγος, ο προπονητής είναι μία άλλη ομάδα η οποία συχνά καλείται όχι μόνο να ερμηνεύσει αλλά και να δράσει σύμφωνα με τα αποτελέσματα της δοκιμασίας.

Αυτός όμως που θα αναλάβει να ερμηνεύσει τα αποτελέσματα ή να θέσει διάγνωση πρέπει να είναι απόλυτος γνώστης της εξέτασης, να έχει εμπειρία και τριβή τόσο με τη διαδικασία της διενέργειας αλλά και της ερμηνείας των αποτελεσμάτων.

Το ίδιο έμπειρος και γνώστης πρέπει να είναι και αυτός που θα κληθεί να τροποποιήσει: 
το πρόγραμμα προπόνησης ενός αθλητή ή ενός αθλούμενου
τη φαρμακευτική αγωγή ενός ασθενούς