Κυριακή, 30 Μαρτίου 2014

Πολυβιταμίνες: είναι άραγε σπατάλη χρημάτων ... ;



dps.kardiologos@gmail.com & 2310 963 286 & 6944 372 956

«Να μην παίρνουμε συμπληρώματα βιταμινών», αναφέρεται σε επιστημονικό περιοδικό ευρείας κυκλοφορίας και αποδοχής το οποίο πρόσφατα δημοσίευσε τρεις νέες μελέτες που εξετάζουν κατά πόσο η συστηματική χρήση των συμπληρωμάτων πολυβιταμινών έχει οφέλη για την υγεία.

Συγκεκριμένα, στο άρθρο σύνταξης του περιοδικού Annals of Internal Medicine, οι συγγραφείς καταλήγουν ότι τα περισσότερα συμπληρώματα βιταμινών δεν προλαμβάνουν τα χρόνια νοσήματα και ορισμένα μάλιστα, μπορεί να είναι και επικίνδυνα για τους ενηλίκους οι οποίοι ακολουθούν μια πλήρη διατροφή. Αναφέρουν ότι η συστηματική χρήση τους δεν δικαιολογείται και πρέπει να αποφεύγεται, ενώ τονίζουν ότι «…αυτό ισχύει ιδιαίτερα για το γενικό πληθυσμό για τον οποίο δεν υπάρχουν σαφή στοιχεία ελλείψεων σε μικρο-θρεπτικά συστατικά, και που αντιπροσωπεύει το μεγαλύτερο μέρος των χρηστών συμπληρωμάτων στις Ηνωμένες Πολιτείες και σε άλλες χώρες». Ο Edgar Miller, καθηγητής ιατρικής και επιδημιολογίας στο Πανεπιστήμιο Johns Hopkins, υποστηρίζει ότι θα ήταν καλύτερο οι άνθρωποι να ξοδεύουν χρήματα σε υγιεινά τρόφιμα όπως φρούτα, λαχανικά, καρπούς και προϊόντα χαμηλά σε λιπαρά, καθώς και να ασκούνται και να επισκέπτονται τους γιατρούς τους σε τακτικά χρονικά διαστήματα ιδιαίτερα σε ότι έχει να κάνει με τα καρδιαγγειακά νοσήματα.

Ο Edgar Miller και οι συνεργάτες του υποστηρίζουν επίσης ότι παρά τα ελλειπή στοιχεία για την πιθανή απουσία οφέλους για την υγεία και την πιθανότητα ακόμα και επιβλαβούς δράσης, οι Αμερικανοί ενήλικες ξοδεύουν όλο και περισσότερα χρήματα στις πολυβιταμίνες. Σημειώνουν πώς η χρήση τους στους ενήλικες αυξήθηκε από 30% μεταξύ 1988 και 1994 σε 39% μεταξύ 2003 και 2006, όταν η συνολική χρήση των διατροφικών συμπληρωμάτων αυξήθηκε από 42% σε 53% την ίδια περίοδο. Παρά κάποιες μικρές πτώσεις, η βιομηχανία των συμπληρωμάτων συνεχίζει να αναπτύσσεται. Όπως επισημαίνεται, παρόμοιες είναι οι τάσεις στη Μ. Βρετανία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.

Αξιοσημείωτο είναι το γεγονός ότι οι καταναλωτές φαίνεται να αντιδρούν διαφορετικά όταν υπάρχουν ενδείξεις για αρνητικά αποτελέσματα σε σχέση με την περίπτωση όπου δεν φαίνεται να έχει κανένα αποτέλεσμα η χρήση συμπληρωμάτων. Πιο συγκεκριμένα, ενώ η συνολική κατανάλωση των πολυβιταμινών έχει αυξηθεί, η χρήση κάποιων μεμονωμένων συμπληρωμάτων έχει μειωθεί- για παράδειγμα το β καροτένιο και η βιταμίνη Ε- ύστερα από αναφορές μελετών που έδειξαν ότι μπορεί να είναι επιβλαβής. Από την άλλη πλευρά, στοιχεία που δείχνουν ότι η καθημερινή χρήση συμπληρωμάτων δεν έχει κανένα αποτέλεσμα- ότι δηλαδή, δεν υπάρχει καμία διαφορά για την υγεία-, φαίνεται να μην έχουν επίδραση στους καταναλωτές και οι συνολικές πωλήσεις συνεχίζουν να αυξάνονται.

Στη δεύτερη από τις μελέτες που δημοσιεύονται στο ίδιο περιοδικό, η Δρ.Francine Grodstein και οι συνεργάτες της από το Πανεπιστήμιο Harvard εξέτασαν την επίδραση της μακροχρόνιας χρήσης πολυβιταμινών στη διανοητική υγεία. Οι συμμετέχοντες ήταν περίπου 6.000 άνδρες γιατροί, ηλικίας 65 ετών και άνω, οι οποίοι χωρίστηκαν τυχαία σε δύο ομάδες προκειμένου  να λαμβάνουν καθημερινά για 12 χρόνια είτε ένα χάπι πολυβιταμίνης  είτε ένα χάπι-placebo. Τα αποτελέσματα από τα τεστ μνήμης και γνωστικής λειτουργικότητας δεν έδειξαν κάποια διαφορά μεταξύ των δύο ομάδων και οι ερευνητές καταλήγουν: «Σε άνδρες γιατρούς ηλικίας 65 ετών και άνω, η μακροχρόνια χρήση, σε καθημερινή βάση, μιας πολυβιταμίνης δεν είχε οφέλη στη διανοητική τους υγεία».

Στην άλλη μελέτη που δημοσιεύεται στο ίδιο περιοδικό οι ερευνητές έκαναν ανασκόπηση των στοιχείων σχετικά με τη χρήση των διατροφικών συμπληρωμάτων βιταμινών σχετικά με την πρόληψη των καρδιαγγειακών νοσημάτων και των διάφορων μορφών καρκίνου και βρήκαν ότι υπάρχουν «περιορισμένες ενδείξεις» που να δικαιολογούν την τακτική χρήση τους για το σκοπό αυτό. Εντούτοις σε τρίτη μελέτη, με περισσότερους από 1.700 ασθενείς οι οποίοι είχαν υποστεί έμφραγμα του μυοκαρδίου, οι ερευνητές εξέτασαν το ρόλο των πολυβιταμινών και των ιχνοστοιχείων στην πρόληψη μιας επόμενης καρδιακής προσβολής. Το να έχει υποστεί κάποιος έμφραγμα αυξάνει ούτως ή άλλως τον κίνδυνο που διατρέχει για ένα ακόμα έμφραγμα, εγκεφαλικό επεισόδιο ή θάνατο. Τα αποτελέσματα της μελέτης δεν έδειξαν διαφορές μεταξύ των δύο ομάδων στα ποσοστά άλλης καρδιακής προσβολής, πόνου στο στήθος, ανάγκης νέας νοσηλείας, εγκεφαλικού επεισοδίου ή πρώιμου θανάτου.

Παρόλα αυτά όμως υπάρχει και η αντίθετη άποψη. Επιστημονικές ομάδες εξέφρασαν έντονες αντιρρήσεις για το άρθρο της σύνταξης του περιοδικού Annals of Internal Medicine. Υποστηρίζουν ότι είναι πολύ ωραίο σαν όραμα να λέμε, ότι αντί της λήψης συμπληρωμάτων βιταμινών ή ίσως και των άλλων συμπληρωμάτων διατροφής πλούσιων σε αντιοξειδωτικές ουσίες οι σύγχρονοι άνθρωποι πρέπει να επικεντρωθούν στην υγιεινή διατροφή και την άσκηση. Αυτό το «όραμα» όμως αποτυγχάνει να αναγνωρίσει την  «πραγματική ζωή».

Προσωπικά με βρίσκει σύμφωνο  η άποψη του Δρ.Steve Mister, που αναφέρει ότι ενώ δεν υποστηρίζει πως οι πολυβιταμίνες είναι πανάκεια, ελπίζει οι συγγραφείς του συγκεκριμένου άρθρου να συμφωνούν ότι τα συμπληρώματα έχουν το δικό τους ρόλο, ιδιαίτερα αφού όλες οι μελέτες δείχνουν ότι οι καταναλωτές επανειλημμένα αποτυγχάνουν στην υιοθέτηση υγιεινής διατροφής.

ΠηγήMedical News Today (C. Paddock)