Κυριακή, 2 Φεβρουαρίου 2014

Ο ρόλος της πρόληψης στην υγεία και στη μακροζωία


Δρ Δημήτρης Ζ. Ψυρρόπουλος

(dps.kardiologos@gmail.com & 2310 963286 & 6944 372956)

Η Πρόληψη σώζει ζωές και η πρόληψη εξαρτάται κυρίως από εμάς τους ίδιους.  Αν μάθουμε να ζούμε υγιεινά, δηλαδή σε αντιστοιχία με τις ανάγκες του οργανισμού μας και σε αρμονία με το φυσικό και κοινωνικό περιβάλλον που μας περιβάλλει, διαφυλάττουμε την καλή μας υγεία και αυξάνουμε τη διάρκεια της ζωής μας.

'Άλλωστε, δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η υγεία μας εξαρτάται κατά 50% από τη συμπεριφορά μας, κατά 20% από το περιβάλλον, κατά 20% από την κληρονομικότητα και μόνο κατά 10% από τις παρεχόμενες ιατρικές υπηρεσίες.  Αρκεί να αναλογιστούμε ότι τα καρδιαγγειακά νοσήματα, που ευθύνονται για το 50% των θανάτων στην χώρα μας και οι καρκίνοι που ευθύνονται περίπου για το 23%, μπορούν να προληφθούν σε μεγάλο βαθμό, τροποποιώντας κάποιες καθημερινές συνήθειες που τα προκαλούν, κυρίως το κάπνισμα, την κακή διατροφή, το συναισθηματικό στρες, την έλλειψη φυσικής άσκησης, τη συσσώρευση ελεύθερων ριζών οξυγόνου - οξειδωτικό στρες και προβαίνοντας στην έγκαιρη διάγνωσή τους με τη διενέργεια των ενδεδειγμένων διαγνωστικών εξετάσεων τη σωστή στιγμή.

Επιπλέον, στην Ελλάδα, η έννοια της πρόληψης έχει ταυτιστεί στη συνείδηση των περισσοτέρων με τις ετήσιες διαγνωστικές εξετάσεις, το γνωστό check-up.  Ο διαγνωστικός έλεγχος (είναι μεν χρήσιμος, κυρίως δε όταν γίνεται προγραμματισμένα και σύμφωνα με το προφίλ υγείας του κάθε ατόμου, αποτελεί όμως μόνο το ένα κομμάτι της πρόληψης, τη δευτερογενή πρόληψη.  

Η πρωτογενής πρόληψη, που αφορά την καταπολέμηση και αποφυγή των κινδύνων που απειλούν την υγεία μας, αν και πιο σημαντική, συνήθως παραγνωρίζεται και σπανίως εφαρμόζεται.

Βέβαια, η υιοθέτηση υγιών στάσεων και συμπεριφορών, πολλές φορές δεν είναι εύκολη υπόθεση. Απαιτεί συστηματική προσπάθεια από όλη την ιατρική κοινότητα στα πλαίσια δραστηριοτήτων (οργανωμένα προγράμματα παρέμβασης και συμβουλευτικής υποστήριξης) που εντάσσονται στην Αγωγή Υγείας και αφορούν την καταπολέμηση των ανθυγιεινών συμπεριφορών και την υιοθέτηση συνηθειών που προστατεύουν και προάγουν την υγεία. 

Σε ότι αφορά τη δευτερογενή πρόληψη, η έγκαιρη διάγνωση, με τη διενέργεια ειδικών διαγνωστικών εξετάσεων (σύμφωνα με ειδικά πρωτόκολλα που αντιστοιχούν σε φύλο και ηλικιακές ομάδες π.χ. γυναίκες 35-39 ετών) για τη διαπίστωση της νόσου πριν εμφανιστούν κλινικά συμπτώματα, παρέχει τη δυνατότητα για άμεση και αποτελεσματική θεραπεία ορισμένων συχνών μορφών καρκίνου, όπως του τραχήλου της μήτρας και του μαστού στις γυναίκες, του προστάτη στους άνδρες, του παχέος εντέρου και στα δύο φύλα.  

Επίσης, επιτυγχάνεται η καλύτερη αντιμετώπιση χρόνιων νοσημάτων, όπως είναι η υπέρταση, η υπερχοληστερολαιμία, η παχυσαρκία και ο σακχαρώδης διαβήτης, που αποτελούν ταυτόχρονα και σημαντικούς παράγοντες κινδύνου για την πρόκληση των καρδιαγγειακών νοσημάτων.

Πηγές: neaygeia