Γνωρίστε την Καρδιολογική Κλινική του Γενικού Νοσοκομείου Θεσσαλονίκης "Γ. Γεννηματάς" (τέως "Κεντρικό") στον ιστότοπο - site:
http://kardiologiki-kliniki.webnode.gr/


Πέμπτη, 29 Νοεμβρίου 2012

Οι oρμόνες και το ... σωματικό βάρος ...!

  
Δρ Δημήτρης Ζ. Ψυρρόπουλος

(dps.kardiologos@gmail.com & 2310 963286 & 6944 372956)

Ορμόνες και σωματικό βάρος

Το σώμα μας είναι μια μηχανή που δουλεύει ακούραστα 24 ώρες το 24ωρο με κύριους μοχλούς την καρδιά και τον εγκέφαλο. Η «μηχανή» αυτή ρυθμίζεται, μεταξύ άλλων, από χημικά μόρια που ονομάζονται ορμόνες. Το σωματικό βάρος έχει κατά καιρούς συσχετισθεί με διάφορες ορμόνες, οι οποίες ρυθμίζουν μεταβολικά μονοπάτια στην πέψη των τροφών ή στέλνουν μηνύματα όρεξης στον εγκέφαλο, όταν χρειάζεται.

Οι βασικότερες ορμόνες που εμπλέκονται στο μεταβολισμό και ρυθμίζουν το βάρος μας είναι:

Τριιωδοθυρονίνη (Τ3) και θυροξίνη (Τ4):
Οι Τ3 και Τ4 είναι οι κύριες ορμόνες που εκκρίνονται από το θυρεοειδή αδένα. Είναι βασικές ορμόνες ρύθμισης του σωματικού βάρους καθώς διεγείρουν το μεταβολισμό και πρωθούν αύξηση των συνολικών καύσεων. Η έλλειψη των ορμονών αυτών συνδέεται με μία ασθένεια που ονομάζεται υποθυρεοειδισμός, στον οποίο παρατηρείται σημαντική αύξηση βάρους χωρίς παράλληλη αύξηση της κατανάλωσης φαγητού.

Οιστρογόνα:
Οι προστατευτικές ορμόνες της γυναίκας. Έχουν κεντρικό ρόλο στην έκφραση των γυναικείων χαρακτηριστικών και στη ρύθμιση του αναπαραγωγικού κύκλου. Επίσης, είναι υπεύθυνα για την κατανομή του λίπους στην περιοχή των γλουτών, τη διέγερση του μεταβολισμού και την προστασία των οστών. Κατά τη διάρκεια της εμμηνόπαυσης, τα επίπεδα οιστρογόνων μειώνονται απότομα, με αποτέλεσμα την σημαντική πτώση του μεταβολισμού και την αύξηση του σωματικού βάρους.

Επιπλέον, παρατηρείται μετάθεση του λίπους από τους γλουτούς στην περιοχή γύρω από την κοιλιά, λόγω της συμβολής των ανδρογόνων (ορμόνες του ανδρικού φύλου που έχουν μικρή δράση όταν υπάρχουν οιστρογόνα), με αποτέλεσμα την αύξηση του κινδύνου για καρδιαγγειακά νοσήματα.

Κορτιζόλη:
Εκκρίνεται από τα επινεφρίδια και ρυθμίζει το μεταβολισμό αυξάνοντας τις καύσεις όταν χρειαζόμαστε ενέργεια. Σε καταστάσεις στρες, όμως, αυξάνεται η συγκέντρωσή της στο αίμα και προκαλεί αύξηση της όρεξης. Άτομα τα οποία έχουν διαρκές αυξημένο άγχος και στρες τείνουν να τρώνε περισσότερο και να αυξάνουν το βάρος τους.

Ινσουλίνη:
 Εκκρίνεται από το πάγκρεας και ρυθμίζει τα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα. Η διαταραχή των επιπέδων ινσουλίνης συνδέεται με αυξημένη όρεξη και παχυσαρκία, στοιχείο που χαρακτηρίζει άτομα με αντίσταση στην ινσουλίνη (διαβήτης τύπου ΙΙ).

Λεπτίνη και γρελίνη:
Δύο ορμόνες με αντίθετη δράση. Η λεπτίνη ισχυρίζεται ότι … θα μας αδυνατίσει! Πρόκειται για μια ορμόνη που ρυθμίζει το βάρος μας με το να αυξάνει τις καύσεις όταν παρατηρείται αυξημένη εναπόθεση λίπους. Επομένως, η αυξημένη πρόσληψη τροφής κινητοποιεί τη λεπτίνη να αυξήσει το μεταβολισμό μας. Αντίθετα, όταν υπάρχει ανάγκη για ενέργεια, η γρελίνη αυξάνει την όρεξη και προωθεί την κατανάλωση τροφής. Η ισορροπία αυτή διαταράσσεται όταν τρώμε περισσότερο από όσο χρειαζόμαστε για παρατεταμένο χρονικό διάστημα. Έτσι, σε παχύσαρκα άτομα παρατηρείται αντίσταση στη λειτουργία της λεπτίνης, αν και τα επίπεδά της είναι αυξημένα.

Ο εξειδικευμένος ρόλος των ορμονών στον οργανισμό μας τις καθιστά απαραίτητο εργαλείο στη ρύθμιση του μεταβολισμού και στη διατήρηση του βάρους. Συχνά η αύξηση του βάρους συνδέεται αποκλειστικά με αυξημένη πρόσληψη τροφής, χωρίς να υπολογίζονται πιθανές ορμονικές διαταραχές.

Πηγές: nutricenter